Ukrayna

'Rusya havaalanlarına el koydu'

Ukrayna İçişleri Bakanı, Kırım'da Akmescid (Simferopol) ve Sivastopol'daki iki havaalanının Rus güçleri tarafından ele geçirildiğini duyurdu. Bakan hareketi işgal olarak değerlendirdi. Rusya'nın Karadeniz donanmasından yapılan açıklamada ise iddia reddedildi.

Konular: Avrupa, Rusya

rus haber ajansı interfax ve ukrayna haber ajanslarının görgü tanıklarına dayandırdığı haberlere göre, asker üniformalı bir grup silahlı kişi başkent akmescit'teki havaalanına baskın yaptı.

ukrayinska pravda haber sitesine göre, yaklaşık 150 kişilik silahlı grup koyu bir rus aksanı ile konuşuyordu.

bununla birlikte havaalanında durumun sakinleştiği bilgisi var. reuters haber ajansı, silahlı grubun havaalanının normal çalışmasına izin verdiğini duyurdu.

ismi açıklanmayan bir havaalanı görevlisi ise rus ria novosti haber ajansına, havaalanının ele geçirildiği haberlerinin 'gerçeği yansıtmadığını' söyledi.

interfax'a göre, sivastopol'daki belbek askeri havaalanına giren rus askerleri, bölgeye 'savaşçılar'ın girişini engellemek için havaalanını ele geçirdi.

yarımada'ya karadan giriş çıkışlar da kapalı ve silahlı grupların denetimi durumunda.

al jazeera'nin edindiği bilgilere göre, simferopol'daki havaalanına perşembe gecesi giren 150 silahlı kişi havaalanının terminal kısımlarından çekildi ve iç hatlar ile dış hatlar arasında bulunan restoran binasına yerleşti.

silahlı kişilere, dışarıdan kamyonla yiyecek ve ihtiyaç malzemesi gönderiliyor.

havaalanındaki güvenlik kuvvetleri daha kalabalık olduğu için, havaalanının tam işgali önlendi.

şu an itibariyle, uçuşlar normale dönerken yalnızca türk firmalarının istanbul'la karşılıklı seferleri iptal edilmiş durumda.

içişleri bakanı'ndan 'işgal' suçlaması

ukrayna içişleri bakanı arsan avakov, havaalanlarının ele geçirilmesini kınadı. avakov konuyla ilgili açıklamasında gelişmeyi 'işgal' olarak niteledi.

ukrayna parlamentosu da rusya'ya, ülkenin toprak bütünlüğünü ihlâl eden adımlardan uzak durması çağrısında bulundu. parlamentodan geçen tasarıda, birleşmiş milletler güvenlik konseyi'nin ülkedeki mevcut krizi masaya yatırmak üzere acil toplanması istendi.

interfax haber ajansına göre, rusya’nın karadeniz’deki donanma kuvvetinden yapılan açıklamada ise ordunun kırım’ın sivastopol'daki belbek askeri havaalanını ele geçirmediği ve bölgede herhangi bir faaliyette bulunmadığı açıklandı.

açıklamada, karadeniz'deki donanmanın hiçbir biriminin bölgede konuşlanmadığı iddia edildi.

bu arada ukrayna geçici cumhurbaşkanı aleksandır turçinov, 19 şubat'ta atanan genelkurmay başkanı yuriy ilyin'i görevden aldı.

devlet başkanlığı'nın resmi internet sitesinde yapılan açıklamada, ilyin'in neden görevden alındığı ise açıklanmadı.

ilyin, hükümet karşıtı gösterilerin ve volodimir zaman'ın görevden alınmasının ardından genelkurmay başkanlığı'na atanmıştı.

kırım'a rus yanlısı başbakan

ukrayna'daki kriz kırım özerk cumhuriyeti'nde ayrılık tartışmalarını da tırmandırdı. yerel parlamento, başbakan anatoliy mogilov'un görevden alındığını duyurdu. mogilov, ukrayna parlamentosu'nun görevden aldığını açıkladığı cumhurbaşkanı viktor yanukoviç'e bağlı bir isim olarak biliniyor fakat kırım'daki rus milliyetçilerinin tepkisini çekiyordu. 

geçtiğimiz günlerde, batı yanlılarının ukrayna parlamentosunda denetimi ele geçirmelerinin ardından, kırım'ın ukrayna parlamentosunun kararlarına bağlı olacağını açıklamış ve bu, kırım'daki rus milliyetçilerinin sert tepkisini çekmişti.

yeni başbakan olarak rus birliği partisi başkanı sergey aksenov'un seçildiği açıklandı.

aksenov ilk açıklamasında, "viktor yanukoviç'i yasal başkanımız olarak kabul ediyoruz" dedi.

kırım ukrayna'da rusların çoğunlukta olduğu tek bölge. kırım'daki ruslar, olayların başladığı günden bu yana ukrayna cumhurbaşkanı viktor yanukoviç'i destekliyor. kırım tatarları ise avrupa birliği'ne yakın duran protestocuların tarafında.

referandum kararı

kırım parlamentosu sadece rus kökenli milletvekillerinin katıldığı oturumda kırım'ın bölgesel statüsüyle ilgili 25 mayıs'ta referandum yapma kararı aldığını duyurdu. bu tarihin, ukrayna parlamentosunun aldığı kararla yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimleriyle aynı tarihe denk gelecek olması dikkat çekti.  

çevresinde yüzlerce rusya yanlısının eylem yaptığı parlamentodan yapılan açıklamada,"ukrayna’da kanunsuz şekilde radikal milliyetçiler tarafından silahlı çete desteği ile devlet ele geçirildi. bunun sonucunda kırım’daki huzur tehlikeye girdi. dün (çarşamba) parlamentonun yakınında yapılan miting ölümlerle sonuçlandı. ukrayna tam bir kaos, anarşi ve ekonomik felakete sürükleniyor. bundan dolayı kanunun verdiği yetki ile kırım genelinde referandum yapmaya karar verdik. eminiz ki özerklik statüsünün daha belirgin hale gelmesi için yapılacak referandumla kırımlılara yönelik dış baskıların yolu kapatılacaktır." dendi.

parlamentonun oturumuna sadece rus kökenli milletvekilleri çağrıldı. nüfusun yaklaşık yüzde 14'ünü oluşturan tatarlar ve yüzde 24'ünü oluşturan ukraynalı temsilciler davet edilmedi. kırım yerel parlamentosu halen silahlı kişilerin kontrolü altında.

'kırım yerel parlamentosunun referandum yetkisi yok'

ukrayna merkez seçim komisyonu (msk) ise kırım özerk cumhuriyeti’nin hukuken referandum yapma yetkisine sahip olmadığını, dolayısıyla referandumun meşru olmayacağını bildirdi.

cihan haber ajansı'nın haberine göre msk üyesi yuriy donçenko, ülkedeki bölgelerin bağımsız şekilde referanduma gitmesi için yasal zeminin olmadığını söyledi.

diğer taraftan, yüz sandalyeli kırım özerk cumhuriyeti parlamentosunda perşembe günkü kararların 40'ın altında milletvekili tarafından alınmış olması, kararların geçerliliğine itirazlara neden oldu.

kırım parlamentosunun tatar ve ukraynalı milletvekillerinden bazıları, parlamentonun toplantı yeterlilik sayısının 40 olduğunu belirterek, kararların hükümsüz sayılması gerektiğini söylüyor.

uluslararası toplumdan kırım mesajları

rusya devlet başkanı vladimir putin, rusya hükümetine, kırım'dan gelen insani yardım talebini değerlendirmesi talimatını verdi.

abd dışişeri bakanı john kerry, kırım'daki gelişmelerle ilgili rus meslektaşı sergey lavrov ile telefon görüşmesi yaptı. kerry, lavrov'un 'moskova ukrayna'nın toprak bütünlüğüne saygı duyacaktır' dediğini aktardı.

kerry, lavrov'un rusya yanlısı kişilerin kırım'daki kamu binalarına silahlı saldırıların arkasında moskova'nın durmadığını da vurguladığını belirtti.

kerry, açıklamasında ayrıca rusya'nın sözünde durup durmayacağından emin olmak için washington'un ukrayna'daki gelişmeleri yakından takip edeceğine de dikkat çekti.

kerry ile gün içinde bir araya gelen almanya dışişleri bakanı frank-walter steinmeier de "sadece hükümeti kurmak yeterli değil. hükümet, tüm ukraynalıların hükümeti olduğunu kanıtlamalı. şimdi yapılması gereken ukrayna’nın toprak bütünlüğünün sağlanması ve umuyorum ki tüm taraflar buna katılır." ifadelerini kullandı.

birleşmiş milletler güvenlik konseyi'nin dönem başkanı olan litvanya dışişleri bakanı linas linkeviçius de bölgesel bir çatışmayı önlemek rusya'ya kırım'daki kriz konusunda ukrayna ile doğrudan görüşmeler başlatma çağrısında bulundu.

rusya'ya ayrıca sorumluluk sahibi bir rolde olma çağrısında bulunan linkeviçius, "moskova devam eden provokasyonu durdurmazsa olaylar büyüyebilir ve kimsenin istemediği bölgesel bir çatışmaya dönüşebilir." dedi. 

Kendini hâlâ Ukrayna Cumhurbaşkanı olarak gördüğünü söyleyen Yanukoviç, Rusya’dan kendisinin güvenliğini sağlamasını istemişti. [Reuters]

yanukoviç rusya'dan seslenecek

rusya haber ajansı (ria) görevden alınan ve bir süredir nerede olduğu bilinmeyen ukrayna cumhurbaşkanı viktor yanukoviç'in rusya'nın rostov kentinde basın toplantısı düzenleyeceğini duyurdu.

rus devlet haber ajansı bu bilgiyi yanukoviç'in yakın çevresine dayandırarak verdi. habere göre basın toplantısı türkiye saati ile (tsi) 15:00'de yapılacak.

en az 77 kişinin ölümüyle sonuçlanan protestolar sırasında cumartesi günü başkent kiev'den kaçan yanukoviç'in nerede olduğu bilinmiyordu.

kendini hâlâ 'ukrayna cumhurbaşkanı' olarak gördüğünü söyleyen yanukoviç, rusya’dan güvenliğini sağlamasını istedi.

interfax haber ajansına göre rusya, kendi sınırları içerisinde yanukoviç'i korumayı kabul etti.

cumartesi günü ukrayna harlamentosu, viktor yanukoviç'in anayasal olarak cumhurbaşkanı sıfatını taşımadığını duyurmuştu. parlamentodaki oylama sonucunda, erken seçimin 25 mayıs'ta yapılması kabul edilmişti.

ukrayna içişleri bakanlığı 'barışçıl protestocuların kitlesel katli' suçlamasıyla yanukoviç hakkında dava açıldığını duyurmuştu.

’37 milyar dolar kayıp’

dün yapılan oylamayla ukrayna parlamentosu ulusal birlik hükümeti kurulmasına karar verdi.

başkent kiev'deki bağımsızlık meydanı'nda toplanan eylemcilerin oluşturduğu meydan konseyi daha önce bakanların isimlerini onaylamıştı.

başbakanlığa getirilen arseni yatsenyuk, yanukoviç hükümeti döneminde alınan 37 milyar dolarlık kredinin kaybolduğunu söyledi.

yatsenyuk, ukrayna’yı ekonomik krizden çıkarmak için katı politikalar uygulamak zorunda kalacaklarını söyledi. ülkenin para birimi grivna’yı istikrara kavuşturmak için uluslararası para fonu'nun (imf) hayati önemde olduğunu belirtti.

yatsenyuk, gösterilerin ardından hapisten çıkan eski başbakan yulya timoşenko’nun yurt partisi'nin meclisteki grup başkanıydı. 39 yaşındaki eski dışişleri bakanı, gösteriler sırasında öne çıktı.

Deniz Berktay

1977 doğumlu deniz berktay, ankara üniversitesi siyasal bilgiler fakültesi uluslararası ilişkiler bölümü'nden mezun oldu. cumhuriyet gazetesi, bbc türkçe, deutsche welle türkçe, doğan haber ajans'nda ve ukrayna muhabiri olarak trt'de görev yaptı. Devamını oku

Yorumlar

Bu sitede yer alan içerikler sadece genel bilgilendirme amacı ile sunulmuştur. Yorumlarınızı kendi özgür iradeniz ile yayınlanmakta olup; bununla ilgili her türlü dolaylı ve doğrudan sorumluluğu tek başınıza üstlenmektesiniz. Böylelikle, Topluluk Kuralları ve Kullanım Koşulları'na uygun olarak, yorumlarınızı kullanmak, yeniden kullanmak, silmek veya yayınlamak üzere tarafımıza geri alınamaz, herhangi bir kısıtlamaya tabi olmayan (format, platform, süre sınırlaması da dahil, ancak bunlarla sınırlı olmamak kaydıyla) ve dünya genelinde geçerli olan ücretsiz bir lisans hakkı vermektesiniz.
;